Atatürk Nostaljiyle Değil, Devrimcilikle Anılır

Atatürk’ü bugün nasıl anmalıyız?

Millî Mücadele’nin muzaffer komutanı olarak mı?

Türkiye Cumhuriyeti’ni kuran “devlet adamı” olarak mı?

Savaştan sonra çevresinde barış iklimini inşa etmeye çalışan kurucu bir diplomat olarak mı?

Laiklik yönündeki atılımlara öncülük eden bir radikal aydınlanmacı olarak mı?

1930’lardaki büyük ideolojik ve kültürel dönüşümün başını neredeyse yalnız başına çeken bir entelektüel irade olarak mı?

Türkiye ekonomisini devletçilikle rayına oturtan bir kalkınmacı olarak mı?

Halkın 88 yıl sonra bile özlemle andığı bir ulusal lider olarak mı?

Bu soruları ayrıntılandırabilir, tek tek veya hepsine toplu bir yanıt verebiliriz çünkü Atatürk hem bunların tümüdür hem de daha fazlasıdır.

Hem bunların hepsi hem de “daha fazlası” olmasının nedeni sadece onun bir kişi olarak olağanüstü yeteneklerinden kaynaklanmıyor.

Hep vurguluyoruz: İnsana damgasını vuran etken, tarihsel bağlam ve verili koşullardır; ancak bu ilişki tek yönlü değildir; tarihi, güç dengelerini ama en önemlisi potansiyelleri ve fırsatları bilimsel olarak analiz edenler, zorlayanlar yapar. Onlar risk alanlardır, insanlığın yönünü değiştirmeye muktedir olanlardır. Eğer iradeciler olmasaydı en azından ezilenler, ezenlerin elinde zavallı bir oyuncak olarak kalırlardı. Bu nedenle iradecilik ve cereyana göğüs gererek yürümek, uyanan insanlığın tavrıdır. Öte yandan iradeciler içinden çıktıkları toplumun bir parçasıdırlar, öncüler de bir yanıyla sıradandır. Söz konusu gerçeği hatırlatmak aynı zamanda devrimcileri gökyüzünden yeryüzüne indirmek için de önem taşır çünkü yeryüzü sınıf mücadelelerinin sahnesidir. O sahnede tarihi değiştirmeye çalışan insanlık, önceki tecrübe ve zaferleri arkasına alarak yürür, yaslandığı birikimle birlikte dövüşür.

Aramızdan ayrılışının ardından 88 yıl geçtikten sonra bile Atatürk bugün hemen her taraflaşmada mihenk taşı olmaya devam ediyor: Milletleşmenin niteliği ve dinamiği, siyasî ve ekonomik bağımsızlık, laiklik, dış politika, eğitim, halkçılık… Bunların hepsinde Atatürk bir ayrım noktasıdır ve bir yöndür.

Bu nedenle 29 Ekim’den başlamak üzere her 10 Kasım’da irili ufaklı bir fırtına kopuyor. Kimi zaman Cumhuriyet ve cumhuriyetçilik üzerinden kimi zaman da Atatürk ve ona duyulan saygı üzerinden…

Her türden Cumhuriyet ve Atatürk düşmanı aynı cephede toplanıyor, kin ve nefret korosu harekete geçiyor. Emperyalizm işbirlikçisi gerici yobazından Cumhuriyet düşmanı ayrılıkçısına ve Marksizm bilmeyen sahte solcusuna kadar hepsi, Cumhuriyet ve Atatürk’ün temsil ettiği simgesel ağırlığın karşısında konumlanıyor. Onların çizgilerinden uzun uzadıya bahsetmeye gerek yok, Yönelim okurları çok iyi biliyor.

Bugün Atatürk ve Cumhuriyet saflarında olanların da en başta bilmesi, her şeyin temeline koyması ve müdahil olması gereken yalın bir hakikat var. O da şu:

Atatürk bir devrimcidir, Cumhuriyet bir devrimle kurulmuştur, Atatürk ve Cumhuriyet ancak ve ancak devrimci bir tavırla savunulabilir!

Atatürk’e yönelik saldırıların görünür hale geldiği ama aynı zamanda Atatürk’ün çeşitli kesimlerce öne çıkarıldığı karmaşık koşullarda, Attilâ İlhan’ın meşhur kitabına atıfla “Hangi Atatürk?” sorusu üzerinden Atatürk’ün belirleyici niteliği olan devrimciliği anlamak, her şeye ama her şeye bu gözle bakmak ayrım noktamızı oluşturmalıdır.

Evet, ayrım, birleşmek değil! Özellikle altını çiziyoruz. Birleşe birleşe kazanmak safsatası değil, ayrışarak netleşme ve güçlenme gerçeği: İdare-yi maslahatçılıkla yani günü kurtaran ve herkese mavi boncuk dağıtan fırsatçılıkla (oportünizm) devrimcilik arasındaki ayrım bu çünkü…

Büyük Önder, 15 Ocak 1923’te Eskişehir’de yaptığı bir konuşmada Cumhuriyet Devrimi’nin 3 yıl gibi kısa bir sürede bitmeyeceğini, Fransız Devrimi’nin 100 yıl sürdüğünü belirtmişti. Demek ki Atatürk, bizzat kendisinden sonra da devrimin ve devrimciliğin sürmesi gerektiğini söylüyordu ve devrimciliğin kendisinin bir ayrım noktası olduğunun farkındaydı. İşte, bu tarihsel kavrayış, büyük burjuvazi başta olmak üzere hâkim sınıfların yaratmak istediği, devrimci ideolojik tavrından soyutlanmış bir Atatürk anlatısına uymuyor ve uymaz!

Onlar, saygı duyulan ama devrimciliği gözlerden uzak tutulan bir reklam Atatürkçülüğü istiyorlar. Peki, devrimcilik yoksa Atatürk gerçek tarihsel içeriğiyle var olabilir mi?

Bir düşünün: Ne Cumhuriyet’in ilan edilmesi ne hilafet ve saltanatın kaldırılması ne eğitimin birliğinin sağlanması ne devlet fabrikaları açılması ve planlamanın hayata geçirilmesi… Devrimciliği çekip alın geriye reklam filmlerinin duygusal yükü ağır, yapay ve sahte Atatürkçülüğünden başka bir şey kalmayacaktır. İşte, bu sözde Atatürkçülük, en sonunda ortamı düzen bekçilerine ve Atatürk düşmanlarına bırakır. Çünkü onlar ideolojik ve örgütlüler…

Halkımızın Atatürk’e sahip çıkması büyük mutluluk ancak yeterli değil. Halkın bilinci; Atatürk gerçeği olan devrimcilikle, yeni ve yaşayanı kendisine esas alan bir tavırla sağlamlaştırılabilir.

100 yıl öncesinin nostaljiciliği ve anmayla yetinen tavrı bu nedenle büyük bir zaaf ve karşıdevrimcilerin Atatürk’ü ve Cumhuriyet’i kolaylıkla hedef almalarının da en önemli nedenlerinden biridir.

Büyük Devrimci Önderimizin dediği gibi “Büyük İnkılap’ta başarılı olabilmek için 100 sene çalışmak”…

Bugün en büyük ihtiyacımız budur.

Emrah Maraşo

Emrah Maraşo

Emrah Maraşo 1982 yılında Ankara’da doğdu ve ilk, orta, lise öğrenimini aynı kentte tamamladı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Halkbilimi Bölümünden 2004 yılında mezun oldu. 2009’da profesyonel bilim yayıncılığına başladı. Ocak 2012’den Şubat 2023’e kadar kesintisiz olarak Bilim ve Ütopya Dergisinin Genel Yayın Yönetmenliği’ni yürüttü. Dergiden Şubat 2023’te istifa ederek 1 Mayıs 2023’te arkadaşlarıyla birlikte bağımsız dijital bilim, felsefe ve kültür platformu olan GazeteBilim’i kurdu. Halen GazeteBilim’in Genel Yayın Yönetmenliği’ni yürütüyor. Maraşo, bilim ve felsefe alanında 300’e yakın dosyanın editörlüğünü yaptı, onlarca röportajı ve haberi yayınlandı. Bilim gazeteciliğini ve editörlüğü sürdürüyor.

Gündeme Yönelim kategorisinden son haberler

Mirası Olmayan Adam

Feodaliteyi çok seviyoruz. Her birimiz kendi bildiği, sevdiği biçimlerde feodaliteye bayılıyor. “Miras” çok olumlu bir kavram aslında. Mesela, suç miras kalmıyor; öyle şeyler redd-i

Ekim Devrimi’nden Bazı Çıkarımlar

1917’nin 7 Kasım günü bilimsel sosyalizm bütün ağırlığıyla tarihin sahnesine çıktı. İşçilerin, köylülerin ve askerlerin öncü partisi olan Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi (Bolşevik)

Nükleer Tehdit

Acayipleşti havalar, bir güneş, bir yağmur, bir kar. Atom bombası denemelerinden diyorlar. Stronsium 90 yağıyormuş ota, süte, ete, umuda, hürriyete, kapısını

Kum Yığını mı “Büyük İnsanlık” mı?

Bizdeki Eski Rejim’in ya da Nizam-ı Kadim’in veya Eski Türkiye’nin düşmanlarının argümanları ve fikir önderleri çoktu. Bugün dünyada antientelektüelizmin haklı gelişimiyle ve elbette Türkiye’de
GitEn Üst

Don't Miss